راهكارهاى درمان آفت دهان

راهكارهاى درمان آفت دهان

زخم هاى آفتى، كوچك، دردناك و آزار دهنده مى باشند. این زخم هاى سطحى باعث مى شود كه غذا خوردن وحتى صحبت كردن فرد با ناراحتى و مشكل مواجه شود. این زخم ها ممكن است در روى زبان، كام نرم روى قاعده لثه ها و فضاى داخل دهان ایجاد شود. آفت از دو جهت با تب خال متفاوت است یكى اینكه آفت بیشتر بافت نرم داخل دهان را گرفتار مى كند.جایى كه به ندرت توسط زخم هاى تب خال درگیرمى شود و آن كه دیگر آفت مسرى نیست ولى تب خال بسیار مسرى مى باشد. آفت در هر سنى ممكن است فرد را مبتلا كند ولى معمولا در سنین ۴۰-۱۰ سال براى اولین بار فرد را گرفتار مى كند. این بیمارى اغلب نیاز به درمان ندارد. درد آن پس از چند روز فروكش كرده و خود زخم نیز در طى۱-3 هفته كاملا بهبود مى یابد. بندرت ممكن است آفت بیمارى شدیدى را ایجاد كند كه در این نوع زخم ها بزرگتر از یك سانتى متر و یا زخم هایى كه بیش از ۲ هفته دوام مى آورند را شاهد هستیم.

علایم و نشانه ها

علایم آفت شامل:
۱- زخم یا زخم هایى دردناك در داخل دهان
۲- احساس سوزش و یا سوزن سوزن شدن قبل از ظهور زخم
۳- یك زخم گرد با مركزى سفید رنگ كه توسط یك هاله قرمز احاطه شده است .
گاهى ممكن است علایمى مثل تب ، بى حالى و تورم غدد لنفاوى همراه آفت وجود داشته باشد، گرچه این علایم ممكن است ارتباطى با آفت نداشته باشد.

علت بیمارى

علت بیشتر موارد آفت یك راز باقى مانده است. محققان معتقدند كه استرس و یا آسیب بافتى مى تواند باعث ایجاد آفت شود. حتى آسیب هاى خفیف مثل گاز گرفته شدن فضاى داخل دهان به طور اتفاقى نیز مى تواند باعث ایجاد آفت شود. سایر علل احتمالى آفت شامل موارد زیر است:
۱- اختلال در عملكرد سیستم ایمنى
۲- مشكلات و كمبودهاى تغذیه اى مثل كمبود ویتامین ۱۲B، روى، فولیك اسید و یا آهن
۳- بیمارى هاى لوله گوارش
۴- حساسیت غذایى
۵- دوران قاعدگى
نكته دیگر اینكه، گر چه هر كسى ممكن است به این بیمارى مبتلا گردد ولى این بیمارى در بعضى خانواده ها شیوع بیشترى دارد كه نشان مى دهد ممكن است استعداد به آن از طریق ارث نیز منتقل شود.

چه موقع باید به دنبال مراقبت هاى پزشكى رفت؟

در صورتى كه یكى از موارد زیر گریبانگیر شما شد، حتما به پزشك مراجعه كنید:
۱- زخم هایى كه به طور غیر معمول بزرگ مى باشند.
۲- زخم هایى كه بیش از ۳ هفته وجود دارد و بهبود نیافته اند.
۳- دردى كه با اقدامات اولیه فروكش نكرده است.
۴- در صورتى كه این بیمارى نوشیدن شما را مختل كرده است و نمى توانید به مقدار كافى مایعات میل كنید.

تب بالا همراه با آفت

۵- همچنین اگر شما دندانى دارید كه سطح بسیار تیزى دارد و یا وسایل داخل دهانى مثل دندان مصنوعى كه به نظر مى رسد كه آنها باعث تحریك داخل دهان شما و ایجاد آفت مى شوند باید به دندانپزشك مراجعه كنید.

درمان

در حالت عادى این بیمارى بدون درمان بهبود مى یابد ولى خصوصا براى زخم هاى بزرگ دردناك و مزمن پزشكان دارو مى دهند. براى كاهش درد و التهاب ناشى از آفت نیز پزشكان از دهان شویه هاى حاوى كورتیداستروئید و یا مواد بى حس كننده استفاده مى كنند.

پیشگیرى

مى توان با پى بردن به عواملى كه محرك ایجاد آفت مى باشد و دورى جستن از آنها تعداد دفعات ابتلا به آفت را كاهش داد.
۱- متوجه باشید كه چه مى خورید: از غذاهایى كه به نظر مى رسد كه دهان شما را تحریك مى كنند پرهیز كنید. اینها مى تواند شامل غذاهاى اسیدى، آجیل ها و یا بعضى از ادویه ها باشد.
۲- در هنگام غذا خوردن با كسى صحبت نكنید: گفته شد حتى آسیب هاى جزیى داخل دهان كه به طور مثال از گاز گرفته شدن اتفاقى جدار دهان فرد ایجاد مى شوند، مى توانند باعث ایجاد زخم هاى آفتى شوند.
۳- رعایت بهداشت دهان: مسواك زدن پس از هر وعده غذا و استفاده از نخ دندان روزى یكبار
مى تواند دهان شما را پاكیزه نگه داشته و از غذاهایى كه ممكن است باعث تحریك و ایجاد آفت شوند جلوگیرى كند.

مراقبت

پس از اینكه فرد به آفت دچار شد براى تخفیف درد و ناراحتى ناشى از آن اقدامات زیر مفید است
۱- اجتناب از مصرف غذاهاى اسیدى ، قندى، پر ادویه و هر غذایى كه باعث تشدید درد و تحریك زیاد دهان مى شود.
۲- استفاده از تكه هاى كوچك یخ روى نقاطى كه دچار آفت است. این كار باعث تخفیف درد مى شود.
۳- مسواك زدن به طور مرتب و تمیز نگه داشتن دهان.
۴- مرتبا دهان خود را بشویید. این كار رامى توان با آب نمك و یا استفاده از دهان شویه هاى معمولى انجام داد. اگر از شربت دیفن هیدرامین و یا محلول آب اكسیژنه استفاده مى كنید حتما آنها را رقیق كنید تا تحریك كننده نباشند.
۴- با استفاده از محلول شیر منیزیوم( هیدروكسید منیزیوم كه هم به عنوان داروى ضد اسید و هم ضد یبوست مصرف مى شود. ) و چكاندن چند قطره روى زخم آفت هم درد آن كاهش و هم بهبود آن تسریع مى یابد.
۵- استفاده از ضد دردهایى مثل آسپرین ، استامینوفن و یا ایبوپروفن نیز براى كاهش درد مفید است ولى از آسپرین براى كودكان نباید استفاده كرد.

زخم هاى آفتى، كوچك، دردناك و آزار دهنده مى باشند. این زخم هاى سطحى باعث مى شود كه غذا خوردن وحتى صحبت كردن فرد با ناراحتى و مشكل مواجه شود. این زخم ها ممكن است در روى زبان، كام نرم روى قاعده لثه ها و فضاى داخل دهان ایجاد شود. آفت از دو جهت با تب خال متفاوت است یكى اینكه آفت بیشتر بافت نرم داخل دهان را گرفتار مى كند.جایى كه به ندرت توسط زخم هاى تب خال درگیرمى شود و آن كه دیگر آفت مسرى نیست ولى تب خال بسیار مسرى مى باشد. آفت در هر سنى ممكن است فرد را مبتلا كند ولى معمولا در سنین ۴۰-۱۰ سال براى اولین بار فرد را گرفتار مى كند. این بیمارى اغلب نیاز به درمان ندارد. درد آن پس از چند روز فروكش كرده و خود زخم نیز در طى۱-3 هفته كاملا بهبود مى یابد. بندرت ممكن است آفت بیمارى شدیدى را ایجاد كند كه در این نوع زخم ها بزرگتر از یك سانتى متر و یا زخم هایى كه بیش از ۲ هفته دوام مى آورند را شاهد هستیم.

علایم و نشانه ها

علایم آفت شامل:
۱- زخم یا زخم هایى دردناك در داخل دهان
۲- احساس سوزش و یا سوزن سوزن شدن قبل از ظهور زخم
۳- یك زخم گرد با مركزى سفید رنگ كه توسط یك هاله قرمز احاطه شده است .
گاهى ممكن است علایمى مثل تب ، بى حالى و تورم غدد لنفاوى همراه آفت وجود داشته باشد، گرچه این علایم ممكن است ارتباطى با آفت نداشته باشد.

علت بیمارى

علت بیشتر موارد آفت یك راز باقى مانده است. محققان معتقدند كه استرس و یا آسیب بافتى مى تواند باعث ایجاد آفت شود. حتى آسیب هاى خفیف مثل گاز گرفته شدن فضاى داخل دهان به طور اتفاقى نیز مى تواند باعث ایجاد آفت شود. سایر علل احتمالى آفت شامل موارد زیر است:
۱- اختلال در عملكرد سیستم ایمنى
۲- مشكلات و كمبودهاى تغذیه اى مثل كمبود ویتامین ۱۲B، روى، فولیك اسید و یا آهن
۳- بیمارى هاى لوله گوارش
۴- حساسیت غذایى
۵- دوران قاعدگى
نكته دیگر اینكه، گر چه هر كسى ممكن است به این بیمارى مبتلا گردد ولى این بیمارى در بعضى خانواده ها شیوع بیشترى دارد كه نشان مى دهد ممكن است استعداد به آن از طریق ارث نیز منتقل شود.

چه موقع باید به دنبال مراقبت هاى پزشكى رفت؟

در صورتى كه یكى از موارد زیر گریبانگیر شما شد، حتما به پزشك مراجعه كنید:
۱- زخم هایى كه به طور غیر معمول بزرگ مى باشند.
۲- زخم هایى كه بیش از ۳ هفته وجود دارد و بهبود نیافته اند.
۳- دردى كه با اقدامات اولیه فروكش نكرده است.
۴- در صورتى كه این بیمارى نوشیدن شما را مختل كرده است و نمى توانید به مقدار كافى مایعات میل كنید.

تب بالا همراه با آفت

۵- همچنین اگر شما دندانى دارید كه سطح بسیار تیزى دارد و یا وسایل داخل دهانى مثل دندان مصنوعى كه به نظر مى رسد كه آنها باعث تحریك داخل دهان شما و ایجاد آفت مى شوند باید به دندانپزشك مراجعه كنید.

درمان

در حالت عادى این بیمارى بدون درمان بهبود مى یابد ولى خصوصا براى زخم هاى بزرگ دردناك و مزمن پزشكان دارو مى دهند. براى كاهش درد و التهاب ناشى از آفت نیز پزشكان از دهان شویه هاى حاوى كورتیداستروئید و یا مواد بى حس كننده استفاده مى كنند.

پیشگیرى

مى توان با پى بردن به عواملى كه محرك ایجاد آفت مى باشد و دورى جستن از آنها تعداد دفعات ابتلا به آفت را كاهش داد.
۱- متوجه باشید كه چه مى خورید: از غذاهایى كه به نظر مى رسد كه دهان شما را تحریك مى كنند پرهیز كنید. اینها مى تواند شامل غذاهاى اسیدى، آجیل ها و یا بعضى از ادویه ها باشد.
۲- در هنگام غذا خوردن با كسى صحبت نكنید: گفته شد حتى آسیب هاى جزیى داخل دهان كه به طور مثال از گاز گرفته شدن اتفاقى جدار دهان فرد ایجاد مى شوند، مى توانند باعث ایجاد زخم هاى آفتى شوند.
۳- رعایت بهداشت دهان: مسواك زدن پس از هر وعده غذا و استفاده از نخ دندان روزى یكبار
مى تواند دهان شما را پاكیزه نگه داشته و از غذاهایى كه ممكن است باعث تحریك و ایجاد آفت شوند جلوگیرى كند.

مراقبت

پس از اینكه فرد به آفت دچار شد براى تخفیف درد و ناراحتى ناشى از آن اقدامات زیر مفید است
۱- اجتناب از مصرف غذاهاى اسیدى ، قندى، پر ادویه و هر غذایى كه باعث تشدید درد و تحریك زیاد دهان مى شود.
۲- استفاده از تكه هاى كوچك یخ روى نقاطى كه دچار آفت است. این كار باعث تخفیف درد مى شود.
۳- مسواك زدن به طور مرتب و تمیز نگه داشتن دهان.
۴- مرتبا دهان خود را بشویید. این كار رامى توان با آب نمك و یا استفاده از دهان شویه هاى معمولى انجام داد. اگر از شربت دیفن هیدرامین و یا محلول آب اكسیژنه استفاده مى كنید حتما آنها را رقیق كنید تا تحریك كننده نباشند.
۴- با استفاده از محلول شیر منیزیوم( هیدروكسید منیزیوم كه هم به عنوان داروى ضد اسید و هم ضد یبوست مصرف مى شود. ) و چكاندن چند قطره روى زخم آفت هم درد آن كاهش و هم بهبود آن تسریع مى یابد.
۵- استفاده از ضد دردهایى مثل آسپرین ، استامینوفن و یا ایبوپروفن نیز براى كاهش درد مفید است ولى از آسپرین براى كودكان نباید استفاده كرد.